Purusha sookta

ಓಂ ತಚ್ಚಂ ಯೋರಾವೃ’ಣೀಮಹೇ | ಗಾತುಂ ಙ್ಞಾಯ’ | ಗಾತುಂ ಙ್ಞಪ’ತಯೇ | ದೈವೀ” ಸ್ವಸ್ತಿರ’ಸ್ತು ನಃ | ಸ್ವಸ್ತಿರ್ಮಾನು’ಷೇಭ್ಯಃ | ರ್ಧ್ವಂ ಜಿ’ಗಾತು ಭೇಜಮ್ | ಶಂ ನೋ’ ಅಸ್ತು ದ್ವಿಪದೇ” | ಶಂ ಚತು’ಷ್ಪದೇ |

ಓಂ ಶಾಂತಿಃ ಶಾಂತಿಃ ಶಾಂತಿಃ’ ||

ಹಸ್ರ’ಶೀರ್ಷಾ ಪುರು’ಷಃ | ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷಃ ಹಸ್ರ’ಪಾತ್ |
ಸ ಭೂಮಿಂ’ ವಿಶ್ವತೋ’ ವೃತ್ವಾ | ಅತ್ಯ’ತಿಷ್ಠದ್ದಶಾಂಗುಳಮ್ ||

ಪುರು’ಷ ವೇದಗ್‍ಮ್ ಸರ್ವಮ್” | ಯದ್ಭೂತಂ ಯಚ್ಚ ಭವ್ಯಮ್” |
ತಾಮೃ’ತ್ವ ಸ್ಯೇಶಾ’ನಃ | ದನ್ನೇ’ನಾತಿರೋಹ’ತಿ ||

ತಾವಾ’ನಸ್ಯ ಮಹಿಮಾ | ಅತೋ ಜ್ಯಾಯಾಗ್’ಶ್ಚ ಪೂರು’ಷಃ |
ಪಾದೋ”ಸ್ಯ ವಿಶ್ವಾ’ ಭೂತಾನಿ’ | ತ್ರಿಪಾದ’ಸ್ಯಾಮೃತಂ’ ದಿವಿ ||

ತ್ರಿಪಾದೂರ್ಧ್ವ ಉದೈತ್ಪುರು’ಷಃ | ಪಾದೋ”ಸ್ಯೇಹಾ‌‌ಭ’ವಾತ್ಪುನಃ’ |
ತೋ ವಿಷ್ವಣ್-ವ್ಯ’ಕ್ರಾಮತ್ | ಸಾಶನಾನಶನೇ ಭಿ ||

ತಸ್ಮಾ”ದ್ವಿರಾಡ’ಜಾಯತ | ವಿರಾಜೋ ಅಧಿ ಪೂರು’ಷಃ |
ಸ ಜಾತೋ ಅತ್ಯ’ರಿಚ್ಯತ | ಶ್ಚಾದ್-ಭೂಮಿಮಥೋ’ ಪುರಃ ||

ಯತ್ಪುರು’ಷೇಣ ವಿಷಾ” | ದೇವಾ ಙ್ಞಮತ’ನ್ವತ |
ವಸಂತೋ ಅ’ಸ್ಯಾಸೀದಾಜ್ಯಮ್” | ಗ್ರೀಷ್ಮ ಧ್ಮಶ್ಶಧ್ಧವಿಃ ||

ಪ್ತಾಸ್ಯಾ’ಸನ್-ಪರಿಧಯಃ’ | ತ್ರಿಃ ಪ್ತ ಮಿಧಃ’ ಕೃತಾಃ |
ದೇವಾ ಯದ್ಯಙ್ಞಂ ತ’ನ್ವಾನಾಃ | ಅಬ’ಧ್ನನ್-ಪುರು’ಷಂ ಶುಮ್ ||

ತಂ ಙ್ಞಂ ಬರ್ಹಿಷಿ ಪ್ರೌಕ್ಷನ್’ | ಪುರು’ಷಂ ಜಾತಮ’ಗ್ರತಃ |
ತೇನ’ ದೇವಾ ಅಯ’ಜಂತ | ಸಾಧ್ಯಾ ಋಷ’ಯಶ್ಚ ಯೇ ||

ತಸ್ಮಾ”ದ್ಯಙ್ಞಾತ್-ಸ’ರ್ವಹುತಃ’ | ಸಂಭೃ’ತಂ ಪೃಷದಾಜ್ಯಮ್ |
ಶೂಗ್-ಸ್ತಾಗ್‍ಶ್ಚ’ಕ್ರೇ ವಾವ್ಯಾನ್’ | ಆರಣ್ಯಾನ್-ಗ್ರಾಮ್ಯಾಶ್ಚ ಯೇ ||

ತಸ್ಮಾ”ದ್ಯಙ್ಞಾತ್ಸ’ರ್ವಹುತಃ’ | ಋಚಃ ಸಾಮಾ’ನಿ ಜಙ್ಞಿರೇ |
ಛಂದಾಗ್‍ಮ್’ಸಿ ಜಙ್ಞಿರೇ ತಸ್ಮಾ”ತ್ | ಯಜುಸ್ತಸ್ಮಾ’ದಜಾಯತ ||

ಸ್ಮಾದಶ್ವಾ’ ಅಜಾಯಂತ | ಯೇ ಕೇ ಚೋ’ಯಾದ’ತಃ |
ಗಾವೋ’ ಹ ಜಙ್ಞಿರೇ ತಸ್ಮಾ”ತ್ | ತಸ್ಮಾ”ಜ್ಜಾತಾ ಅ’ಜಾವಯಃ’ ||

ಯತ್ಪುರು’ಷಂ ವ್ಯ’ದಧುಃ | ಕತಿಥಾ ವ್ಯ’ಕಲ್ಪಯನ್ |
ಮುಖಂ ಕಿಮ’ಸ್ಯ ಕೌ ಬಾಹೂ | ಕಾವೂರೂ ಪಾದಾ’ವುಚ್ಯೇತೇ ||

ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ”ಸ್ಯ ಮುಖ’ಮಾಸೀತ್ | ಬಾಹೂ ರಾ’ನ್ಯಃ’ ಕೃತಃ |
ರೂ ತದ’ಸ್ಯ ಯದ್ವೈಶ್ಯಃ’ | ದ್ಭ್ಯಾಗ್‍ಮ್ ಶೂದ್ರೋ ಅ’ಜಾಯತಃ ||

ಂದ್ರಮಾ ಮನ’ಸೋ ಜಾತಃ | ಚಕ್ಷೋಃ ಸೂರ್ಯೋ’ ಅಜಾಯತ |
ಮುಖಾದಿಂದ್ರ’ಶ್ಚಾಗ್ನಿಶ್ಚ’ | ಪ್ರಾಣಾದ್ವಾಯುರ’ಜಾಯತ ||

ನಾಭ್ಯಾ’ ಆಸೀಂತರಿ’ಕ್ಷಮ್ | ಶೀರ್ಷ್ಣೋ ದ್ಯೌಃ ಸಮ’ವರ್ತತ |
ದ್ಭ್ಯಾಂ ಭೂಮಿರ್ದಿಶಃ ಶ್ರೋತ್ರಾ”ತ್ | ತಥಾ’ ಲೋಕಾಗ್ಮ್ ಅಕ’ಲ್ಪಯನ್ ||

ವೇದಾಹಮೇ’ತಂ ಪುರು’ಷಂ ಹಾಂತಮ್” | ಆದಿತ್ಯವ’ರ್ಣಂ ತಮ’ಸ್ತು ಪಾರೇ |
ಸರ್ವಾ’ಣಿ ರೂಪಾಣಿ’ ವಿಚಿತ್ಯ ಧೀರಃ’ | ನಾಮಾ’ನಿ ಕೃತ್ವಾಭಿದನ್, ಯದಾ‌ಸ್ತೇ” ||

ಧಾತಾ ಪುಸ್ತಾದ್ಯಮು’ದಾಹಾರ’ | ಕ್ರಃ ಪ್ರವಿದ್ವಾನ್-ಪ್ರದಿಶ್ಚತ’ಸ್ರಃ |
ಮೇವಂ ವಿದ್ವಾಮೃತ’ ಹ ಭ’ವತಿ | ನಾನ್ಯಃ ಪಂಥಾ ಅಯ’ನಾಯ ವಿದ್ಯತೇ ||

ಙ್ಞೇನ’ ಙ್ಞಮ’ಯಜಂತ ದೇವಾಃ | ತಾನಿ ಧರ್ಮಾ’ಣಿ ಪ್ರಮಾನ್ಯಾ’ಸನ್ |
ತೇ  ನಾಕಂ’ ಮಹಿಮಾನಃ’ ಸಚಂತೇ | ಯತ್ರ ಪೂರ್ವೇ’ ಸಾಧ್ಯಾಸ್ಸಂತಿ’ ದೇವಾಃ ||

ದ್ಭ್ಯಃ ಸಂಭೂ’ತಃ ಪೃಥಿವ್ಯೈ ರಸಾ”ಚ್ಚ | ವಿಶ್ವಕ’ರ್ಮಣಃ ಸಮ’ವರ್ತತಾಧಿ’ |
ಸ್ಯ ತ್ವಷ್ಟಾ’ ವಿದಧ’ದ್ರೂಪಮೇ’ತಿ | ತತ್ಪುರು’ಷಸ್ಯ ವಿಶ್ವಮಾಜಾ’ಮಗ್ರೇ” ||

ವೇದಾಮೇತಂ ಪುರು’ಷಂ ಹಾಂತಮ್” | ಆದಿತ್ಯವ’ರ್ಣಂ ತಮ’ಸಃ ಪರ’ಸ್ತಾತ್ |
ಮೇವಂ ವಿದ್ವಾಮೃತ’ ಹ ಭ’ವತಿ | ನಾನ್ಯಃ ಪಂಥಾ’ ವಿದ್ಯತೇ‌ಯ’ನಾಯ ||

ಪ್ರಜಾಪ’ತಿಶ್ಚರತಿ ಗರ್ಭೇ’ ಂತಃ | ಜಾಯ’ಮಾನೋ ಬಹುಧಾ ವಿಜಾ’ಯತೇ |
ಸ್ಯ ಧೀರಾಃ ಪರಿ’ಜಾನಂತಿ ಯೋನಿಮ್” | ಮರೀ’ಚೀನಾಂ ದಮಿಚ್ಛಂತಿ ವೇಧಸಃ’ ||

ಯೋ ದೇವೇಭ್ಯ ಆತ’ಪತಿ | ಯೋ ದೇವಾನಾಂ” ಪುರೋಹಿ’ತಃ |
ಪೂರ್ವೋ ಯೋ ದೇವೇಭ್ಯೋ’ ಜಾತಃ | ನಮೋ’ ರುಚಾ ಬ್ರಾಹ್ಮ’ಯೇ ||

ರುಚಂ’ ಬ್ರಾಹ್ಮಂ ನಯ’ಂತಃ | ದೇವಾ ಅಗ್ರೇ ತದ’ಬ್ರುವನ್ |
ಸ್ತ್ವೈವಂ ಬ್ರಾ”ಹ್ಮಣೋ ವಿದ್ಯಾತ್ | ತಸ್ಯ ದೇವಾ ಅನ್ ವಶೇ” ||

ಹ್ರೀಶ್ಚ’ ತೇ ಕ್ಷ್ಮೀಶ್ಚ ಪತ್ನ್ಯೌ” | ಅಹೋರಾತ್ರೇ ಪಾರ್ಶ್ವೇ |
ನಕ್ಷ’ತ್ರಾಣಿ ರೂಪಮ್ | ಶ್ವಿನೌ ವ್ಯಾತ್ತಮ್” |
ಷ್ಟಂ ಮ’ನಿಷಾಣ | ಮುಂ ಮ’ನಿಷಾಣ | ಸರ್ವಂ’ ಮನಿಷಾಣ ||

ಚ್ಚಂ ಯೋರಾವೃ’ಣೀಮಹೇ | ಗಾತುಂ ಙ್ಞಾಯ’ | ಗಾತುಂ ಙ್ಞಪ’ತಯೇ | ದೈವೀ” ಸ್ವಸ್ತಿರ’ಸ್ತು ನಃ | ಸ್ವಸ್ತಿರ್ಮಾನು’ಷೇಭ್ಯಃ | ರ್ಧ್ವಂ ಜಿ’ಗಾತು ಭೇಜಮ್ | ಶಂ ನೋ’ ಅಸ್ತು ದ್ವಿಪದೇ” | ಶಂ ಚತು’ಷ್ಪದೇ |

ಓಂ ಶಾಂತಿಃ ಶಾಂತಿಃ ಶಾಂತಿಃ’ ||


Purusha sookta

Related Links:

Devotional Audio and Lyrics